1.) Czy ojciec jest winien tragedii młodych? Przedstaw argumenty.
a) Jest winien
-nie dopilnował powiadomienia Romea o podaniu Julii środka nasennego.
-powinien był powiadomić wszystkich o ślubie udzielonym Julii i Romeowi. Autorytet zakonnika przekonałby skłócone rodziny.
-Podnosi całkowitą odpowiedzialność za śmierć Julii - nie powinen był jej zostawać samej w grobowcu. Zrozpaczona, opuszczona przez wszystkich dziewczyna jedyny ratunek widziała dla siebie w samobójstwie
b) Jest niewinny
-udzielił młodym ślubu w dobrej wierze - miał nadzieję, że miłość przypieczętowana małżeństwem zakończy wojnę między Kapuletami, a Montekimi.
-swój błąd popełnił nieświadomie.
-Jego postęp z podaniem środka nasennego Julii powiódłby się , gdyby Romeo został w odpowiednim czasie o wszystkim powiadomiony.
2.) Jak można mówić o miłości ? Przygotuj odpowiednie fragmenty sceny balkonowej.
a)
fragment:
Romeo:
Nad mur wleciałem na skrzydłach miłości;
Dla niej kamienne przegrody sa niczym:
Jeśli je umie przekroczyć - przekracza.
Żaden z twych krewnych też mnie nie powstrzyma.
okreslenie miłości:
Miłość przeniosła Romea ponad murem. Dla niej nie ma żadnych grani ani przeszkód. Miłość też będzie bronią Romea przeciwko nienawiści krewnych Julii.
b)
fragment:
Julia:
Oby pąk miłości,
Ogrzany słońca opiekuńczym tchnieniem,
Rozkwitł przy naszym następnym spotkaniu!
okreslenie miłości:
Miłość porównana jes t do pąka kwiatu, który ogrzany promieniami słońca rozkwita.
c)
fragment:
Julia:
Mam w sobie miłość głęboką jak mrze
I szczodrość tak jak morze bezgraniczną;
Im więcej ci ich udzielam, tym więcej
Czuję ich w sercu, bo są nieskończone.
okreslenie miłości:
Miłość Julii jest porównana do głębin morza. Uczucie dziewczyny jest nieskończone.
d)
fragment:
Romeo:
Noc nie jest dobra, gdy brak twego światła.
Jak uczniak z lekcji zwolniony, wesoły -
Tak tęsknię serce rwie się do spotkania;
Jak uczniak smętnie idący do szkoły -
Tak zwleka, kiedy nadszedł czas rozstania.
okreslenie miłości:
Romeo nie może czuć się dobrze, będąc z dala od swojej ukochanej. Przed spotkaniem z Julią jest wesoły jak uczeń, który został zwolniony z lekcji. Kiedy czas spotkania dobiega końca, kochanek jest smutny jako uczeń, któremu kazano iść do szkoły.
e)
fragment:
Julia:
Prawie ranek. Powinen odejść
- A jednak nie dam ci odejść daleko:
Jak ptaszek w rękach kapryśnego dziecka,
Na krótką chwilę odfruwasz - a ja,
O twoją wolność miłośnie zazdrosna,
Jedwabną nitką ściągam cię z powrotem,
Biednego więźnia w splątanych kajdanach.
okreslenie miłości:
Julia nazywa się kapryśnym dzieckiem, które nie chce zwrócić wolności ptaszkowi, mimo iż wie, że krzywdzi ptaka. Jest zazdrosny o każdą chwilę, którą Romeo spędzi z dala od niej.
3.) Romeo i Julia dziś. Czy taka historia mogłaby się przydarzyć?
a) Jak zachowuje się Julia?
-Julia trzeźwo myśli. Jest zakochana, ale nie traci głowy.
-Nie chce bez potrzeby narażać siebie i ukochanego na gniew rodziny.
-Nie chce też rozpocząć zakazanego romansu, który miałby okazać się nietrwały. Dlatego tak bardzo ważne jest dla niej ustalenie ślubu. To Julia chce sprecyzować godzinę przesłania posłańca, to Julia za wszelką cenę dąży do małżeństwa.
-Ostatnia jej decyzja - najbardziej tragiczna - również dowodzi odwagi Julii. Pokonała lęk przed śmiercią i popełniła samobójstwo, bo nie wyobrażała sobie życie bez ukochanego.
b) Jak Julia mogłaby zachować się dziś?
-Julia dziś byłaby uczennicą gimnazjum, a więc na pewno nie planowałaby ślubu z romeem.
-Ale lubiałaby przejmować inicjatywę , a więc to prawdopodobnie ona decydowałaby o miejscu spotkań, wspólnych imprezach, wakacjach.
-Prawdopodobnie wyrywałoby się na randki, nie mówiąc nic o tym rodzicom.
-Od Romea wymagałoby ciągle zapewnień o jego miłości i deklaracji odnośnie do wspólnego życia.
-Nie wiadomo, czy współczesna Julia popełniłaby samobójstwo. ale może z powodu zakazu rodziców i rozłąki z ukochanym chłopakiem uciekałaby z domu, zaczełaby wagarować lub w inny sposób demonstrować swoją rozpacz?
c) Jak zachowuje się Romeo?
-Romeo imponuje swoją odwagą - bez wątpienia w imię miłości do Julii jest w stanie przeciwstawić się wszystkim wrogom.
-Zakochany Romeo nie myśli o konsekwencjach zakazanego związku. Kocha całym sobą i jest gotowy bronić tej miłości.
d) Jak Romeo mógłby zachować się dziś?
-Łatwo popadałby w zły nastrój - niemożność spotkania się z dziewczyną lub drobna kłótnia byłaby dla niego tragicznym wydarzeniem
-Jako zakochany cały czas poświęcałby dziewczynie - pisałby smsy, dzwoniłby nieustannie. Dla niej zapomniałby o kumplach.
-Często bezmyślnie narażałby Julię na nieprzyjemności - gniew rodziców, kłopoty w szkole. Wszystko z powodu swojej miłości.
4.) Czy uczucia młodych powinny być uzależnione od decyzji rodziców?
a) Powinny być uzależnione:
W sytuacji Romea i Julii:
Trudno porównać sytuację Romea i Julii z sytuacją współczesnych nastolatków. Romeo i Julia byli całkowicie uzależnieni od swoich rodzin - nie byli samodzielni. Nie byli w stanie utrzymać się, musieli korzystać . majątku rodziny. W takiej sytuacji rodzice mają prawo decydować o losie dzieci. Ale w szesnastym wieku taka sytuacja była całkiem normalna. Głowa rodziny decydowała o wszystkim, o układy, znajomości, powiązania, a przede wszystkim majątek i poezja społeczna były najważniejsze. Na uczucie nikt nie zwracał uwagi.
W sytuacji współczesnych nastolatków:
Obecnie nastolatki są bardziej samodzielne - decydują o wyborze drogi życiowej, swoich przyszłych małżonków. Ale znaczna większość nastolatków musi liczyć się ze zdaniem rodziców - bo to na ogół rodzice finansują studia i pomagają młodej parze w kupnie mieszkanie, wychowaniu dzieci.. Młodzi, którzy kochają się na przekór swoim rodzicom, wcześniej czy później odczuwają skutki swojego postępowania - trudno im będzie nawiązać zerwane więzi z rodzicami, trudno poprosić o pomoc, radę w jakiejkolwiek sytuacji.
b) Nie powinny być uzależnione
W sytuacji Romea i Julii:
Kapuleci i Montecy nie liczą się z uczuciami swoich dzieci. Bez porozumienia z nimi decydują o ich przyszłości - planują śluby, wykształcenie. Z woli apodyktycznego ojca czternastoletnia, niedojrzała jeszcze emocjonalnie Julia ma podjąć obowiązki żony z nieukochanym przez siebie mężczyzną. To niesprawiedliwe i okrutne traktowanie. Młodzi nie mają możliwości zdecydowania o najważniejszych dla siebie rzeczach. Nic dziwnego, że przeciwstawiają się narzuconej im woli rodziców. Julia nie chce wyjść za Parysa i otwarcie się do tego przyznaje. Jej sprzeciw wywołuje gniew ojca - grozi on córce, że albo pogodzić się z jego wolą, albo zostanie wydziedziczona. A co mogłaby zrobić czternastolatka pozbawiona domu i opieki? Na pewno nie czekałoby ją nic dobrego. Dlatego Julia (choć tylko pozornie) zgadza się poślubić Parysa.
W sytuacji współczesnych nastolatków:
To, kogo pokochamy, jest tylko i wyłącznie naszą sprawą. Nikt absolutnie nie powinien wpływać na wybór naszego partnera życiowego. dlatego w wyborze męża czy żony należy kierować się tylko i wyłącznie swoimi uczuciami, a nie sugestiami rodziców.
5) Cechy dramatu szekspirowskiego w tragedii "Romeo i Julii"
a) Cechy dramatu szekspirowskiego (zwanego też elżbietańskim)
1. Brak zasady trzech jedności (jedność czasu - w antycznej tragedii akcja rozgrywała się od wschodu do zachodu słońca), miejsca (w Antygonie był to pałac królewski w Tebach), jedności akcji (akcja obudowana jest wokół jednego wątku)
2.Przeplatanie dramatu elementami lirycznymi i epickimi.
3. Na scenie pojawiają się postacie fantastyczne -duchy, wiedźmy.
4. Wątki tragiczne przeplatane są elementami komicznymi.
5. Przyczyną nieszczęścia bohaterów nie jest fatum (przeznaczenie, któremu ogromną moc przypisywali starożytni), ale ich własne błędy.
b) Odzwierciedlenie tych cech w "Romeo i Julii"
1. Brak jedności czasu : akcja Romea i Julii toczy się przez pięć dni, a nie od świtu do zachodu, brak jedności miejsca: miejsce akcji - Werona i Mantua, w przypadku Romea i Julii można powiedzieć, że jedność akcji została zachowana - cały utwór dotyczy wątku nieszczęśliwej miłości młodych.
2.Elementy liryczne: opowieść Merkucja o Mab - królowej snów czy monologi zakochanej Julii; elementy epickie: opowiadanie niani o wypadku trzyletniej Julii.
3. Uwaga. W omawianej tragedii nie ma tych elementów.
4. Przykładowo: rozmowa ojca Julii z jej nianią, dyskusje Romea z Merkucjem, komentarze niani na temat zakochanych i powinności panny młodej.
5. Niedopilnowanie przez ojca Laurentego powiadomienia Romea o udawanej śmierci Julii oraz niefrasobliwość młodych to przyczyny nieszczęścia.
6. Bohater - Romeo Montecchi
a) Cechy charakteru Romea:
-porywczy
-lekkomyslny
-spontaniczny
-niezrowazony
-kochliwy
-odwazny
-smialy
b) Przyczyna smierci:
Skutek strasznego nieporozumienia - Romeo niepoinformowany o tym, ze julia wypila mocny srodek nasenny, a nie trucizne, pojawia sie przy trumnie z cialem ukochanej. Zrozpaczony wypija trucizne i umiera w przekonaniu, ze Julia nie zyje.
7. Bohater - julia Capuletti
a) Cechy charakteru:
-prostolinijna
-naiwna
-ufna
-dziecinna
-delikatna
-skromna
-odwazna
b) Przyczyna smierc
Julia budzi sie i na widok martwego ukochanego przebija sie sztyletem.
8. Najwazniejsze wydarzenie w zyciu bohaterow
Spotykaja sie na balu u rodzicow julii i zakochuja sie w sobie od pierwszego wejrzenia. WWkrotce potem wyznaja sobie milosc i podejmuja decyzje o slubie. Poniewaz wiedza, ze nie zyskaja aprobaty rodzicow, postanawiaja pobrac sie w tajemnicy. Potajemna ceremonie slubna przeprowadza ojciec Laurenty.
9. Literacy zakoachni
a) Zosia i Tadeusz z Pana Tadeusza Adama Mickiewicza
Oni takze nagle zostali ugodzeni strzala Amora - zakochali sie w sobie od pierwszego wejrzenia. Choc Tadeuszek zaraz potem pomylil Zosie (14-latke) z jej starsza o ladnych pare lat ciotka. Potem nie mogl sie zdecydowac , ktora z kobiet jest bliszsza jego sercu, wiec postanowil dac sobie troche czasu z dala od obydwu panien. Z historia Romea i Juli Zosie i Tadeusza laczy jeszcze jeden wazny motyw - ich milosc polaczyla zwasnione przed laty rodziny Soplicow i Horeszkow.
b) Klara i Waclaw z Zemsty Aleksandra Fredry
Spotyakaja sie w tajemnicy przed swymi opiekunami, ale ich milosc nie jest tak romantyczna jak uczucie Romea i Julii. Wiecej w niej wyrachowania, wygodny, przebieglosci. Mlodym zkomedii Fredry raczej nie nie wystarczyloby zapalu, by walczyc po grob o swoja milosc. Nie zdobyliby sie raczej nawet na ucieczke, o ktorej przez moment rozmysla Waclaw. Dzieki intrydze Czesnika udaje im sie scementowac swoje uczucia slubem, ktiry takze konczy spor o mur pomiedzy zacieklymi dotad wrogami: Rejentem - ojcem Waclaw oraz Czesnikiem - stryjem Klary.
c) Ligia i Marek Winicjusz z Quo vadis Henryka Sienkiewicza
Tez zakochani od pierwszego wejrzenia, alle przeszkodza ich milosci nie sa rodzice czy opiekunowie, lecz przepasc dzielaca ich swiat - poganski zywot marka i chrzescijanska dobroc Ligii. Tej parze jednak sie udalo - Ligia nauczyla Marka kochac, dostrzegac innych ludzi i wspolczuc. Sila ich milosc byla wystarczajco duza, by stawic opor zlu, przezwyciezyc je dobrocia i chrzescijanskim przebaczeniem.
d) Danusia i Zbyszko z Krzyzakow Henryka Sienkiewicza
Ona - mlodziutka dworka, on - mlody rycerz, ktory na widok slicznej, ale bardzo smutnej dziewczyny traci glowe i sie zakochuje. Malo tego - od razu oswiadcza sie, sklada rycerskie slubowanie i mysli o zeniaczce. Potem ona ratuje tego zycie, narzucajac na glowe ukochanego biala chustke, co oznacza jej zgode na zamazpojscie. Na ozenek nie zgadza sie jednak ojciec Danusi, ale mlodzi postepuja wbrew jego woli - biora cichy slub, gdzyz zycie Zbyszka jest zagrozone. Potem akcja bardzo sie komplikuje. Danusia znika, a Zbysszko gotow jest szukac jej na koncu swiata. Gdy udaje mu sie odebrac ja z rak Krzyzakow, spotyka go kolejny cios - w drodze do domu Danusia umiera. Zbyszko jest meznym rycerzem, anie kochankiem typu Romeo - buduje swoje zycie na nowo, zeniac sie z Jagienka Zychowna.
e) Ania Shirley i Gilbert Blythe z posiweci Lucy Maud Montgomery
Bohaterowie cyklu ksiazek o Ani z Zielonego Wzgorza. Poczatkow szkolni wrogowie, rywalizujacy o dobre stopnie, ptem przyjaciele, ktorzy potrafia gadac na kazdy temat, a w koncu para, ktora stanela na slubnym kobiercu. Ich zwiazek - mimo wielu perypetii - jest szczesliwy. Dopiero pozniej dotyka ich straszna tragedia - umiera im dziecko.
f) Witek i Alina z Kroniki wypadkow milosnych Tadeusza Konwickiego
Klasa maturalna (w gimnazjum) - Wicio spotyka swa pierwsza wielka milosc. Ubogi adoratora Aliny nie podoba sie jej ojcu, hardemu wojskowemu, ktory pewnego razu traktuje Witka sola z dubeltowki. Moze zakaz jeszcze bardziej laczy zakochanych, ktorzy coraz czesciej spotykaja cie , obdarzaja sie pocalunkami i milosnymi wyznaniami, a w koncu decyduja sie na swoj pierwszy raz. Tuz potem - zeby nikt nie mogl ich rozlaczyc - postanawiaja popelnic samobojstwo. Proba ta nie udaje sie - obydwoje zostaja uratowani, ale nie maja szans dalej byc razem.
g) Marcin Borowicz i Biruta z Syzyfowych prac Stefana Zeromskiego
Wprawdzie uczucie Marcian do gimanazjalistki Biruty pozostalo uczuciem platonicznym, niespelnionym, sila jego razenia byla podobna do tego momentu, w ktorym Romeo zobaczyl Julie. Romeo swoja milosc ujrzal po raz pierwszy na balu u rodzicow Julii, a Marcin spotkal Birute w klerykowskim parku. Ich uczucie przerwal nagly wujazd ukochanej wraz z rodzicami do Rosji.
h) maly Ksiaze i Roza z Malego Ksiecia Antoine'a Saint-Exupery'ego
On - troche egoista, nie do konca przekonany o swoich uczuciach postanawia dac sobie troche czasu, by sprawdzic swoj stosunek do Rozy, poznac zycie, nabrac doswiadczenia. Rusza w swiat i postawia ja sama - w nadzei, ze wroci, ze przekona sie o milosci do niej. Maly Ksiaze teskni za Rozna, zaczyna dostrzegac jej wartosc i darzyc ja glebokim uczuciem ale czy udaje mu sie do niej wrocic?
10. Motywy literackie w Romeo i Julii
a) Milosc
Pojawiajaca sie nagle - od pierwszego wejrzenia. Silniejsza od wszystkiego - od woli rodzicow, wszelkich przeciwienstw, a nawet smierci. Czy tak goracym uczuciem potrafia dzis obdarzac sie mlodzi ludzie? Niektorzy z nich udaja milosc z wyrachowania, inni zzachowuja sie lekkomyslnie, podejmujac przedwczesne decyzje o wspolzyciu.
b) Wasn rodowa
Dwa zwasnione rody - Montecchich i Capulettich - potrafia sie pogodzic dopiero na skutek tragicznej swmierci swocih dzieci. Tacy rodzice maja swoich nasladowcow - i w literaturze, i w zyciu. Zwasnione rody udalo sie pogodzic Zosi i Tadeuszowi z Pana Tedeusza. Przekonac oroslych o swych prawdziwych uczuciach nie udalo sie natomiast Witkowi i Alinie z Kroniki wypadkow milosnych. W zyciu ... sami wiecie. Kora mama czy tata bez zadnego "ale" zaakceptuje Wasze polowki?
c) Rodzice
Jak trudno znalezc wspolny jezyk z rodzicami. To ponadczasowy problem , aktualnydzis moze jeszcze bardziej niz w czasach Romea i Julii. Nie zawsze przyszlosc dzieci jest taka, o jakiej marzyli dla nich rodzice. Ich sprzeciw wobec woli dzieci moze dotyczyc nie tylko spraw damsko-meskich. Z troski o przyszlosc swoich latorosli rodzice zaganiaja je do lekcji, posylakja na dodatkowe kursy i zajecia. Szczesliwi ci, ktorzy w rodzicach widza swoich przyjaciol.
d) Mlodosc
Jej cechy to szalenstwo , spontanicznosc, odwaga. Tacy sa bohaterowie dramatu Szekspira. julia - lat 14, Romeo - ciut starszy, ale bardziej dziecinnny od ukochanej. Dali sie poniesc swoim uczuciom, wzajemnej fascynacji. Dzialali szybko, nierozwaznie, ale ich uczucie przeszlo do historii literatury. Dzis takich lekkomyslnych Julii jest wiele . Za naiwnosc placa rozgoryczeniem, lzami, nieoczekiwana ciaza. Moze tak gorzej milosci zasmakowala Julia z wiersza Haliny Poswiatowskiej?
e) Zakazany owoc
Rajskie jablko skusilo nie tylko Adama i Ewe. Moze zakazana milosc smakuje lepiej, moze jest ciekawsza. Uczucia musieli ukrywac przed swiatem Romeo i Julia, Klara i Waclaw z Zemsty, Witek i Alina z Kroniki wypadkow milosnych.
f) Przypadek
Zyciem mlodych kieruje przypadek. Przypadkowe spotkanie zmienia ich zycie. Przypadkowe spotkanie zmienia ich zycie. Przypadkowy zzbieg okolicznosci zbiera im zycie. Nie wiadomo, co na nas czeka za rogiem ...
g) Smierc
Milosc az po grob, dopoki smierc ich nie rozlaczy. Wydaje sie jednak, ze nawet smierc nie rozlaczyla kochankow z Werony. Smierc porzerwala milosc wielu mlodych ludzi z czasow II wojny swiatowej, np. Krzysztofsa Kamila Baczynskiego i jego ukochanej Basi, bohaterow KJamieni na szaniec, Ziela na kraterze.
11. Okresl czas i miejsce akcji
Miejsce to Werona i Mantua - wloskie miasta. Czas akcji - koniec wieku XVI ( w dramacie wspomniane jest trzesienie ziemi z 1580 r. - akt 1, scena 3). Akcja rozgrywa sie w ciagu pieciu dni.
12. Co bylo przyczyna konfliktu miedzy rodzina Montekich i Kapuletich?
Nie wiadomo dokladnie. Rodziny te byly ze soba sklocone od wielu lat. Przedstawiciele mlodszego pokolenia - Romeo , Julia, Tybalt 0 nie wiedza nawet, dlaczego ich rodziny sie nienawidza nawet, dlaczego ich rodziny sie nienawidzam, ale idac za przykladem i nakazemswoich rodzicow, nie dopuszczaja nawet mysli o zgodzie, jaka moglaby zapanowac miedzy Kapuletimi i Monetkami.
13. Jaki problemy zostaly poruszone w tragedii ?
a) Zakazana milosc
Mlodzi pokochali sie wbrew woli rodzicow. Wiadomo, ze nikt z Kapuletich ani Montekich nie zgodzilby sie na slub swoich dzieci - wieloletnie spory sprawily, ze rodziny te nienawidzialy sie. Nawet Julia jest przekonana, ze nie powinna kochac Romea, poniewaz nazywa sie on Monteki ( slynna scea w ktorej Julia prosi Romea, aby odrzuccil swoje nazwisko). Jednak milosc okazuje silniejsza od uprzedzen.
b) Rzady glowy rodziny
Rody Kapuletich i Monetkich nie licza sie z uczuciami swoich dzieci. Bez porozumienia z nimi decyduja o ich przyszlosci - planuja sluby, wyksztalcenie. Z woli apodyktycznego ojca czternastoletnia, niedojrzala jeszcze emocjonalnie Julia ma podjac obowiazki zony wobec niekochanego przez siebie meczyzny. Ale w szesnastym wieku taka sytuacja byla calkiem normalna. Glowa rodziny decydowala o wszystkim , a uklad , znajomosci, powiazania, a przedewszystkim majatek i pozycja spoleczna byly najwazniejsze. Na uczucia nikt nie zwracala uwagi.
c) Bunt dzieci przeciwko rodzicom
Nic dziwnego, ze mlodzi przestawiaja sie narzucanej im woli rodzicow. Julia nie chce wyjsc za Parysa i otwarcie sie do tego przyznaje. Jej sprzeciw wywoluje giew ojca - grozi on corce, ze albo sie pogodzi z wola , albo zostanie wydziedziczona. a co mogalby zrobic czternastolatka pozbawiona domu i opieki? Na pewno nie czekaloby ja nic dobrego. Dlatego Julia ( choc tylko pozornie) zgadza sie poslubic Parysa.
14. Jaki to gatunek literacki?
Szekspir swoj utwor okreslil jako tragedie. Nie jest to jednak tragedia taka jak antyczna (np. Antygona). Szekspir (nazwany jest ojcem teatru nowozytnego) stworzyl wlasne zasady dramatu.
a) Cechy dramat szekspirowskiego (zwanego tez elzbietanskim)
-Brak zasady trzech jednosci czasu: akcja Romeo i Julia toczy sie przez 5 dni, a nie od switu do zachodu, jak nazywa to grecka tragedia ; jednosci miejsca: miejsce akcji : Werona i Mantua, w Antygonie byl to jedynie palac krolewski w Tebach; jednosci akcji: w przypadku Romea i Julii mozna powiedziec, ze jednosc akcji zostala zachowana - caly utwor dotyczy watku nieszczesliwej milosci mlodych).
-Przeplatanie dramatu elementami lirycznymi (opowiesciami Merkucja o Mab - krolowej snow czy monologii zakochanej Julii) i epickami (opowiadaniae niani o wypadku trzyletniej Julii).
-Na scenie pojawia sie postacie fantastyczne - duchy , wiedzmy ( W omowianej tragedii ich nie ma).
-Watki tragiczne przeplatane sa elementami komicznymi.
-Przyczyna nieszczescia bohaterow nie jest fatum (przeznaczenie ktoremu ogromna moc przypisywali starozytni), ale ich wlasne bledy.
15. Jak oceniasz zachowanie Julii?
Julia wyraznie zmienia sie w trakcie utworu. Jest wiec postacia dynamiczna.
a) poczatkowo
Cicha, ulegla, posluszna , niedoswiadczona. Idzie na bal, aby przejsc sie Parysowi, za ktorego planuja wydac ja rodzice.
b) kiedy spotyka Romea
Wie, ze wyjatkowa milosc (bycmoze twierdzi tak , poniewaz Romeo jest jej pierwsza miloscia), odrzuca nienawisc do rodziny Montekich, wierzy w zapewnienia ukochanego, jest gotowa zyc na przekor rodzicom, aby tylko byc razem z Romeem (chociaz nie wiadomo, czy ta rozpieszczana dotad jedynaczka nprawde zdaje sobie sprawe z trudnosci samod`zielnego zycia).
c) w imie milosci
Podejmuje trudna decyzje -m sprzeciwia sie woli rodzicow i potajemnie bierze slub z ukochanym. Pozniej , kiedy pojawia sie trudnosci (zabojstwo Tybalta) , to ona przejmuje inicjatywe. Planuje nocna schadzke , wspolnie z ojcem Laurentym obmysla podstep, ktory mialby ja ichronic przed slubem z Parysem. Wreszcie odwaznie zazywa srodek nasseny i czeka na przybycie Romea. Ostatnia jej decyzja - najbardziej tragiczna - rowniez dowodzi odwagi Juliii. Pokonala lek przed smiercia i popelnila samobojstwo, bo nie wyobrazala sobiie zycie bez ukochanego.
16. Jak oceniasz zachowanie Romea?
a) Poczatkowo
Trudno uwierzyc w szczerosc jego uczuc - jednego dnia wzdycha do Rozaliny, nastepnego zakochuje sie w Julii. Lubi grac role nieszczesliwie zakochanego - celowo unika przyjaciol , aby w samotnosci rozpaczac nad swym cierpieniem.
b) Kiedy spotykasz Julie
Zakochuje sie w niej , jest oczarowany jej uroda . Przekonawszy sie , ze Julia odwzajemnia uczucie, jest szczesliwy , gotowy wyrzec sie majatku i nazwiska po to, aby byc z ukochana. Nadal jest jej jednak hardym mlodziencem - msci smierc Merkujja. Wczesniej jednak za wszelka cene staral sie zapobiec walce Merkucja z Tybaltem. To dobrze o nim swiadczy - gdyby walka ta nie doszla do skutuku, prawdopodobnie bylby to pierwszy w kierunku zgody zwasnionych rodow. Jednak stalo sie inaczej.
c) w imie milosci
Nie potrafi zyc z dala od ukochanej. wygnanie z Werony jest dla niego rownowazne z wyrokie smierci. Na wiadomosc o smierci Julii ( w rzeczywistosci byl to letarg), przebywa do Werony w jednym celu - chce umrzec u boku zony. Przypadkowe spotkanie z Parysem konczy sie smiercia narzeczonego Julii - zdesperowany Romeo popelnia kolejna zbrodnie. Nastepnym krokiem jest samobojstwo.
17. Jak oceniasz zachowanie ojca Laurentego? Czy jest on winien smiersci mlodych?
Z pewnoscia ponosi czesc winy, choc blad popelnil nieswiadomie. Udzielil mlodym slubu w dobrej wierze - mial. nadzieje , ze milosc przypieczetowana malzenstwem zakonczy wojne miedzy Kapuletami i Montekimi. Jego postep z podaniem srodka nassenego Julii powiodlby sie, gdyby Romeo zostal w odpowiednim czasie o wszystkim powiadomiony, Niestety, ojciec Laurenty tego nie dopilnowal. Powinien byl powiadomic wszystkich o slubie udzielonym Julii i Romeowi. Autorytet zakonnika przkonalby sklocone rodziny. Najwieksza jednak odpowiedzialnosc ponosic za smierc Julii - nie powinien b yl jej pozostawic samej w grobowcu. Zrozpaczona , opuszczona przez wszystkich dziewczyna. Jedyny jej rautnek widziala dla siebie w samobojstwie. Gdyby ojciec Laurenty pozostal przy niej , najprawdopodobniej udaloby mu sie zapobiec smierci Julii. Odszedl, poniewaz, nie chcial udzielac wyjasnien na temat swojego udzialu w tej nieszczesliwej historii. Poprostu stchorzyl.
18. Czy w dramacie Szekspira mozna odnalezc elementy humorystyczne?
Tak - rozmowa ojca Julii z jej niania, dyskusje Romea z Merkucjem, komentarze niani na temat zakochanych i powinnosci panny mlodej. Nawet w najbardziej dramatycznych sytuacjach (bojka na ulicy i smierc Tybalta) wypowiedzi niani nie sa pzobawione humoru. Zamiast szybko wytlumaczyc Julii, kto nie zyje, a kto jest zabojca, niania skarzy sie na swoje zmeczenie i opowiada o wszystkich swoich dolegliwosciach.
Obecnosc akcentow humorystycznych to element odrozniajacy tragedie Szekspira od tragedii antycznych.
19. Wydarzenia w skrocie
1) Ksiaze wydaje nakaz o zaprzestaniu wszelkich wasni w Weronie
2) Romeo wraz z Merkucjem i Benwoliem idzie na bal maskowy do domu Kapuletich
3) Romeo poznaje Julie - mlodzi zakochuja sie w sobie.
4) Nocna schadzka zakochanych. Decyzja o slubie.
5) Potajemny slub udzielony przez ojca Laurentego.
6) W ulicznej walce Tybalt zabija Merkucja.
7) Romeo msci sie za smierc przyjaciela - z jego rak ginie Tybalt.
8) Romeo zostaje skazany na wygnanie z Werony.
9) Decyzja ojca Julii o jej szybkim slubie z Parysem.
10) POdstep ojca Laurentego.
11) Pogrzeb Julii.
12) Nieudana proba zawiadomienia Romea o podstepie ojca Laurantego.
13) Wizyta Benwolia w Mantui - zawiadomienie Romea o smierci Julii.
14) Rozpacz Romea. Zakupienie trucizny.
15) Nad grobem Julii - pojedynek miedzy Parysem a Romeem.
16) Smierc Parysa. Samobojstwo Romea.
17) Przebudzenie sie Julii. Rozpacz na widok niezyjacego Romea.
18) Wyjasnienie ojca Laurentego.
19) Samobojstwo Julii.
20) Nadejscie Kapelutich i Montekich.
21) Zaloba i zgoda miedzy Kapuletimi a Montekimi
20. Czy Julia miala rodzenstwo?
Wiele lat wczesniej zmarla Zuzanna - blizniacza siostra Juliii. Tybalt , zamordowany przez Romea, byl natomiast bratem ciotecznym Julii.
21. Na co zabronila przysiegac Romeowi Julia?
Na ksiezyc - zdaniem Julii jest on zmienny i nie moze byc gwarancja wiecznej milosci.
22. Czy Julia lubila skowronki?
Ni, poniewaz spiew skowronka jest zapowiedziana switu, a poczatek dnia zmuszal do rozstania kochankow spotykajacych sie pod oslona nocy.
23. Dlaczego ksiaze nie ukaral Romea smiercia zgodnie ze swym wczesniejszym postanowieniem?
Poniewaz Romea popelnil zbrodnie, chcac pomscic smierc Merkucja - swojego przyjaciela , ale jednoczesnie krewnego ksiecia. Ksiaze byl przeciwny samosadom na ulicach, ale w glebi serca sprzyjal Romeowi.
24. Czego symbolem sa losy Romea i Julii?
Milosci - bezrozumnej , nieszczesliwej , zdolnej do najwazniejszych powiecen , milosci od pierwszego wejrzenia az po grob. Takze szalenstwa buntu mlodych przeciwko nakazo starszych.
a) Jest winien
-nie dopilnował powiadomienia Romea o podaniu Julii środka nasennego.
-powinien był powiadomić wszystkich o ślubie udzielonym Julii i Romeowi. Autorytet zakonnika przekonałby skłócone rodziny.
-Podnosi całkowitą odpowiedzialność za śmierć Julii - nie powinen był jej zostawać samej w grobowcu. Zrozpaczona, opuszczona przez wszystkich dziewczyna jedyny ratunek widziała dla siebie w samobójstwie
b) Jest niewinny
-udzielił młodym ślubu w dobrej wierze - miał nadzieję, że miłość przypieczętowana małżeństwem zakończy wojnę między Kapuletami, a Montekimi.
-swój błąd popełnił nieświadomie.
-Jego postęp z podaniem środka nasennego Julii powiódłby się , gdyby Romeo został w odpowiednim czasie o wszystkim powiadomiony.
2.) Jak można mówić o miłości ? Przygotuj odpowiednie fragmenty sceny balkonowej.
a)
fragment:
Romeo:
Nad mur wleciałem na skrzydłach miłości;
Dla niej kamienne przegrody sa niczym:
Jeśli je umie przekroczyć - przekracza.
Żaden z twych krewnych też mnie nie powstrzyma.
okreslenie miłości:
Miłość przeniosła Romea ponad murem. Dla niej nie ma żadnych grani ani przeszkód. Miłość też będzie bronią Romea przeciwko nienawiści krewnych Julii.
b)
fragment:
Julia:
Oby pąk miłości,
Ogrzany słońca opiekuńczym tchnieniem,
Rozkwitł przy naszym następnym spotkaniu!
okreslenie miłości:
Miłość porównana jes t do pąka kwiatu, który ogrzany promieniami słońca rozkwita.
c)
fragment:
Julia:
Mam w sobie miłość głęboką jak mrze
I szczodrość tak jak morze bezgraniczną;
Im więcej ci ich udzielam, tym więcej
Czuję ich w sercu, bo są nieskończone.
okreslenie miłości:
Miłość Julii jest porównana do głębin morza. Uczucie dziewczyny jest nieskończone.
d)
fragment:
Romeo:
Noc nie jest dobra, gdy brak twego światła.
Jak uczniak z lekcji zwolniony, wesoły -
Tak tęsknię serce rwie się do spotkania;
Jak uczniak smętnie idący do szkoły -
Tak zwleka, kiedy nadszedł czas rozstania.
okreslenie miłości:
Romeo nie może czuć się dobrze, będąc z dala od swojej ukochanej. Przed spotkaniem z Julią jest wesoły jak uczeń, który został zwolniony z lekcji. Kiedy czas spotkania dobiega końca, kochanek jest smutny jako uczeń, któremu kazano iść do szkoły.
e)
fragment:
Julia:
Prawie ranek. Powinen odejść
- A jednak nie dam ci odejść daleko:
Jak ptaszek w rękach kapryśnego dziecka,
Na krótką chwilę odfruwasz - a ja,
O twoją wolność miłośnie zazdrosna,
Jedwabną nitką ściągam cię z powrotem,
Biednego więźnia w splątanych kajdanach.
okreslenie miłości:
Julia nazywa się kapryśnym dzieckiem, które nie chce zwrócić wolności ptaszkowi, mimo iż wie, że krzywdzi ptaka. Jest zazdrosny o każdą chwilę, którą Romeo spędzi z dala od niej.
3.) Romeo i Julia dziś. Czy taka historia mogłaby się przydarzyć?
a) Jak zachowuje się Julia?
-Julia trzeźwo myśli. Jest zakochana, ale nie traci głowy.
-Nie chce bez potrzeby narażać siebie i ukochanego na gniew rodziny.
-Nie chce też rozpocząć zakazanego romansu, który miałby okazać się nietrwały. Dlatego tak bardzo ważne jest dla niej ustalenie ślubu. To Julia chce sprecyzować godzinę przesłania posłańca, to Julia za wszelką cenę dąży do małżeństwa.
-Ostatnia jej decyzja - najbardziej tragiczna - również dowodzi odwagi Julii. Pokonała lęk przed śmiercią i popełniła samobójstwo, bo nie wyobrażała sobie życie bez ukochanego.
b) Jak Julia mogłaby zachować się dziś?
-Julia dziś byłaby uczennicą gimnazjum, a więc na pewno nie planowałaby ślubu z romeem.
-Ale lubiałaby przejmować inicjatywę , a więc to prawdopodobnie ona decydowałaby o miejscu spotkań, wspólnych imprezach, wakacjach.
-Prawdopodobnie wyrywałoby się na randki, nie mówiąc nic o tym rodzicom.
-Od Romea wymagałoby ciągle zapewnień o jego miłości i deklaracji odnośnie do wspólnego życia.
-Nie wiadomo, czy współczesna Julia popełniłaby samobójstwo. ale może z powodu zakazu rodziców i rozłąki z ukochanym chłopakiem uciekałaby z domu, zaczełaby wagarować lub w inny sposób demonstrować swoją rozpacz?
c) Jak zachowuje się Romeo?
-Romeo imponuje swoją odwagą - bez wątpienia w imię miłości do Julii jest w stanie przeciwstawić się wszystkim wrogom.
-Zakochany Romeo nie myśli o konsekwencjach zakazanego związku. Kocha całym sobą i jest gotowy bronić tej miłości.
d) Jak Romeo mógłby zachować się dziś?
-Łatwo popadałby w zły nastrój - niemożność spotkania się z dziewczyną lub drobna kłótnia byłaby dla niego tragicznym wydarzeniem
-Jako zakochany cały czas poświęcałby dziewczynie - pisałby smsy, dzwoniłby nieustannie. Dla niej zapomniałby o kumplach.
-Często bezmyślnie narażałby Julię na nieprzyjemności - gniew rodziców, kłopoty w szkole. Wszystko z powodu swojej miłości.
4.) Czy uczucia młodych powinny być uzależnione od decyzji rodziców?
a) Powinny być uzależnione:
W sytuacji Romea i Julii:
Trudno porównać sytuację Romea i Julii z sytuacją współczesnych nastolatków. Romeo i Julia byli całkowicie uzależnieni od swoich rodzin - nie byli samodzielni. Nie byli w stanie utrzymać się, musieli korzystać . majątku rodziny. W takiej sytuacji rodzice mają prawo decydować o losie dzieci. Ale w szesnastym wieku taka sytuacja była całkiem normalna. Głowa rodziny decydowała o wszystkim, o układy, znajomości, powiązania, a przede wszystkim majątek i poezja społeczna były najważniejsze. Na uczucie nikt nie zwracał uwagi.
W sytuacji współczesnych nastolatków:
Obecnie nastolatki są bardziej samodzielne - decydują o wyborze drogi życiowej, swoich przyszłych małżonków. Ale znaczna większość nastolatków musi liczyć się ze zdaniem rodziców - bo to na ogół rodzice finansują studia i pomagają młodej parze w kupnie mieszkanie, wychowaniu dzieci.. Młodzi, którzy kochają się na przekór swoim rodzicom, wcześniej czy później odczuwają skutki swojego postępowania - trudno im będzie nawiązać zerwane więzi z rodzicami, trudno poprosić o pomoc, radę w jakiejkolwiek sytuacji.
b) Nie powinny być uzależnione
W sytuacji Romea i Julii:
Kapuleci i Montecy nie liczą się z uczuciami swoich dzieci. Bez porozumienia z nimi decydują o ich przyszłości - planują śluby, wykształcenie. Z woli apodyktycznego ojca czternastoletnia, niedojrzała jeszcze emocjonalnie Julia ma podjąć obowiązki żony z nieukochanym przez siebie mężczyzną. To niesprawiedliwe i okrutne traktowanie. Młodzi nie mają możliwości zdecydowania o najważniejszych dla siebie rzeczach. Nic dziwnego, że przeciwstawiają się narzuconej im woli rodziców. Julia nie chce wyjść za Parysa i otwarcie się do tego przyznaje. Jej sprzeciw wywołuje gniew ojca - grozi on córce, że albo pogodzić się z jego wolą, albo zostanie wydziedziczona. A co mogłaby zrobić czternastolatka pozbawiona domu i opieki? Na pewno nie czekałoby ją nic dobrego. Dlatego Julia (choć tylko pozornie) zgadza się poślubić Parysa.
W sytuacji współczesnych nastolatków:
To, kogo pokochamy, jest tylko i wyłącznie naszą sprawą. Nikt absolutnie nie powinien wpływać na wybór naszego partnera życiowego. dlatego w wyborze męża czy żony należy kierować się tylko i wyłącznie swoimi uczuciami, a nie sugestiami rodziców.
5) Cechy dramatu szekspirowskiego w tragedii "Romeo i Julii"
a) Cechy dramatu szekspirowskiego (zwanego też elżbietańskim)
1. Brak zasady trzech jedności (jedność czasu - w antycznej tragedii akcja rozgrywała się od wschodu do zachodu słońca), miejsca (w Antygonie był to pałac królewski w Tebach), jedności akcji (akcja obudowana jest wokół jednego wątku)
2.Przeplatanie dramatu elementami lirycznymi i epickimi.
3. Na scenie pojawiają się postacie fantastyczne -duchy, wiedźmy.
4. Wątki tragiczne przeplatane są elementami komicznymi.
5. Przyczyną nieszczęścia bohaterów nie jest fatum (przeznaczenie, któremu ogromną moc przypisywali starożytni), ale ich własne błędy.
b) Odzwierciedlenie tych cech w "Romeo i Julii"
1. Brak jedności czasu : akcja Romea i Julii toczy się przez pięć dni, a nie od świtu do zachodu, brak jedności miejsca: miejsce akcji - Werona i Mantua, w przypadku Romea i Julii można powiedzieć, że jedność akcji została zachowana - cały utwór dotyczy wątku nieszczęśliwej miłości młodych.
2.Elementy liryczne: opowieść Merkucja o Mab - królowej snów czy monologi zakochanej Julii; elementy epickie: opowiadanie niani o wypadku trzyletniej Julii.
3. Uwaga. W omawianej tragedii nie ma tych elementów.
4. Przykładowo: rozmowa ojca Julii z jej nianią, dyskusje Romea z Merkucjem, komentarze niani na temat zakochanych i powinności panny młodej.
5. Niedopilnowanie przez ojca Laurentego powiadomienia Romea o udawanej śmierci Julii oraz niefrasobliwość młodych to przyczyny nieszczęścia.
6. Bohater - Romeo Montecchi
a) Cechy charakteru Romea:
-porywczy
-lekkomyslny
-spontaniczny
-niezrowazony
-kochliwy
-odwazny
-smialy
b) Przyczyna smierci:
Skutek strasznego nieporozumienia - Romeo niepoinformowany o tym, ze julia wypila mocny srodek nasenny, a nie trucizne, pojawia sie przy trumnie z cialem ukochanej. Zrozpaczony wypija trucizne i umiera w przekonaniu, ze Julia nie zyje.
7. Bohater - julia Capuletti
a) Cechy charakteru:
-prostolinijna
-naiwna
-ufna
-dziecinna
-delikatna
-skromna
-odwazna
b) Przyczyna smierc
Julia budzi sie i na widok martwego ukochanego przebija sie sztyletem.
8. Najwazniejsze wydarzenie w zyciu bohaterow
Spotykaja sie na balu u rodzicow julii i zakochuja sie w sobie od pierwszego wejrzenia. WWkrotce potem wyznaja sobie milosc i podejmuja decyzje o slubie. Poniewaz wiedza, ze nie zyskaja aprobaty rodzicow, postanawiaja pobrac sie w tajemnicy. Potajemna ceremonie slubna przeprowadza ojciec Laurenty.
9. Literacy zakoachni
a) Zosia i Tadeusz z Pana Tadeusza Adama Mickiewicza
Oni takze nagle zostali ugodzeni strzala Amora - zakochali sie w sobie od pierwszego wejrzenia. Choc Tadeuszek zaraz potem pomylil Zosie (14-latke) z jej starsza o ladnych pare lat ciotka. Potem nie mogl sie zdecydowac , ktora z kobiet jest bliszsza jego sercu, wiec postanowil dac sobie troche czasu z dala od obydwu panien. Z historia Romea i Juli Zosie i Tadeusza laczy jeszcze jeden wazny motyw - ich milosc polaczyla zwasnione przed laty rodziny Soplicow i Horeszkow.
b) Klara i Waclaw z Zemsty Aleksandra Fredry
Spotyakaja sie w tajemnicy przed swymi opiekunami, ale ich milosc nie jest tak romantyczna jak uczucie Romea i Julii. Wiecej w niej wyrachowania, wygodny, przebieglosci. Mlodym zkomedii Fredry raczej nie nie wystarczyloby zapalu, by walczyc po grob o swoja milosc. Nie zdobyliby sie raczej nawet na ucieczke, o ktorej przez moment rozmysla Waclaw. Dzieki intrydze Czesnika udaje im sie scementowac swoje uczucia slubem, ktiry takze konczy spor o mur pomiedzy zacieklymi dotad wrogami: Rejentem - ojcem Waclaw oraz Czesnikiem - stryjem Klary.
c) Ligia i Marek Winicjusz z Quo vadis Henryka Sienkiewicza
Tez zakochani od pierwszego wejrzenia, alle przeszkodza ich milosci nie sa rodzice czy opiekunowie, lecz przepasc dzielaca ich swiat - poganski zywot marka i chrzescijanska dobroc Ligii. Tej parze jednak sie udalo - Ligia nauczyla Marka kochac, dostrzegac innych ludzi i wspolczuc. Sila ich milosc byla wystarczajco duza, by stawic opor zlu, przezwyciezyc je dobrocia i chrzescijanskim przebaczeniem.
d) Danusia i Zbyszko z Krzyzakow Henryka Sienkiewicza
Ona - mlodziutka dworka, on - mlody rycerz, ktory na widok slicznej, ale bardzo smutnej dziewczyny traci glowe i sie zakochuje. Malo tego - od razu oswiadcza sie, sklada rycerskie slubowanie i mysli o zeniaczce. Potem ona ratuje tego zycie, narzucajac na glowe ukochanego biala chustke, co oznacza jej zgode na zamazpojscie. Na ozenek nie zgadza sie jednak ojciec Danusi, ale mlodzi postepuja wbrew jego woli - biora cichy slub, gdzyz zycie Zbyszka jest zagrozone. Potem akcja bardzo sie komplikuje. Danusia znika, a Zbysszko gotow jest szukac jej na koncu swiata. Gdy udaje mu sie odebrac ja z rak Krzyzakow, spotyka go kolejny cios - w drodze do domu Danusia umiera. Zbyszko jest meznym rycerzem, anie kochankiem typu Romeo - buduje swoje zycie na nowo, zeniac sie z Jagienka Zychowna.
e) Ania Shirley i Gilbert Blythe z posiweci Lucy Maud Montgomery
Bohaterowie cyklu ksiazek o Ani z Zielonego Wzgorza. Poczatkow szkolni wrogowie, rywalizujacy o dobre stopnie, ptem przyjaciele, ktorzy potrafia gadac na kazdy temat, a w koncu para, ktora stanela na slubnym kobiercu. Ich zwiazek - mimo wielu perypetii - jest szczesliwy. Dopiero pozniej dotyka ich straszna tragedia - umiera im dziecko.
f) Witek i Alina z Kroniki wypadkow milosnych Tadeusza Konwickiego
Klasa maturalna (w gimnazjum) - Wicio spotyka swa pierwsza wielka milosc. Ubogi adoratora Aliny nie podoba sie jej ojcu, hardemu wojskowemu, ktory pewnego razu traktuje Witka sola z dubeltowki. Moze zakaz jeszcze bardziej laczy zakochanych, ktorzy coraz czesciej spotykaja cie , obdarzaja sie pocalunkami i milosnymi wyznaniami, a w koncu decyduja sie na swoj pierwszy raz. Tuz potem - zeby nikt nie mogl ich rozlaczyc - postanawiaja popelnic samobojstwo. Proba ta nie udaje sie - obydwoje zostaja uratowani, ale nie maja szans dalej byc razem.
g) Marcin Borowicz i Biruta z Syzyfowych prac Stefana Zeromskiego
Wprawdzie uczucie Marcian do gimanazjalistki Biruty pozostalo uczuciem platonicznym, niespelnionym, sila jego razenia byla podobna do tego momentu, w ktorym Romeo zobaczyl Julie. Romeo swoja milosc ujrzal po raz pierwszy na balu u rodzicow Julii, a Marcin spotkal Birute w klerykowskim parku. Ich uczucie przerwal nagly wujazd ukochanej wraz z rodzicami do Rosji.
h) maly Ksiaze i Roza z Malego Ksiecia Antoine'a Saint-Exupery'ego
On - troche egoista, nie do konca przekonany o swoich uczuciach postanawia dac sobie troche czasu, by sprawdzic swoj stosunek do Rozy, poznac zycie, nabrac doswiadczenia. Rusza w swiat i postawia ja sama - w nadzei, ze wroci, ze przekona sie o milosci do niej. Maly Ksiaze teskni za Rozna, zaczyna dostrzegac jej wartosc i darzyc ja glebokim uczuciem ale czy udaje mu sie do niej wrocic?
10. Motywy literackie w Romeo i Julii
a) Milosc
Pojawiajaca sie nagle - od pierwszego wejrzenia. Silniejsza od wszystkiego - od woli rodzicow, wszelkich przeciwienstw, a nawet smierci. Czy tak goracym uczuciem potrafia dzis obdarzac sie mlodzi ludzie? Niektorzy z nich udaja milosc z wyrachowania, inni zzachowuja sie lekkomyslnie, podejmujac przedwczesne decyzje o wspolzyciu.
b) Wasn rodowa
Dwa zwasnione rody - Montecchich i Capulettich - potrafia sie pogodzic dopiero na skutek tragicznej swmierci swocih dzieci. Tacy rodzice maja swoich nasladowcow - i w literaturze, i w zyciu. Zwasnione rody udalo sie pogodzic Zosi i Tadeuszowi z Pana Tedeusza. Przekonac oroslych o swych prawdziwych uczuciach nie udalo sie natomiast Witkowi i Alinie z Kroniki wypadkow milosnych. W zyciu ... sami wiecie. Kora mama czy tata bez zadnego "ale" zaakceptuje Wasze polowki?
c) Rodzice
Jak trudno znalezc wspolny jezyk z rodzicami. To ponadczasowy problem , aktualnydzis moze jeszcze bardziej niz w czasach Romea i Julii. Nie zawsze przyszlosc dzieci jest taka, o jakiej marzyli dla nich rodzice. Ich sprzeciw wobec woli dzieci moze dotyczyc nie tylko spraw damsko-meskich. Z troski o przyszlosc swoich latorosli rodzice zaganiaja je do lekcji, posylakja na dodatkowe kursy i zajecia. Szczesliwi ci, ktorzy w rodzicach widza swoich przyjaciol.
d) Mlodosc
Jej cechy to szalenstwo , spontanicznosc, odwaga. Tacy sa bohaterowie dramatu Szekspira. julia - lat 14, Romeo - ciut starszy, ale bardziej dziecinnny od ukochanej. Dali sie poniesc swoim uczuciom, wzajemnej fascynacji. Dzialali szybko, nierozwaznie, ale ich uczucie przeszlo do historii literatury. Dzis takich lekkomyslnych Julii jest wiele . Za naiwnosc placa rozgoryczeniem, lzami, nieoczekiwana ciaza. Moze tak gorzej milosci zasmakowala Julia z wiersza Haliny Poswiatowskiej?
e) Zakazany owoc
Rajskie jablko skusilo nie tylko Adama i Ewe. Moze zakazana milosc smakuje lepiej, moze jest ciekawsza. Uczucia musieli ukrywac przed swiatem Romeo i Julia, Klara i Waclaw z Zemsty, Witek i Alina z Kroniki wypadkow milosnych.
f) Przypadek
Zyciem mlodych kieruje przypadek. Przypadkowe spotkanie zmienia ich zycie. Przypadkowe spotkanie zmienia ich zycie. Przypadkowy zzbieg okolicznosci zbiera im zycie. Nie wiadomo, co na nas czeka za rogiem ...
g) Smierc
Milosc az po grob, dopoki smierc ich nie rozlaczy. Wydaje sie jednak, ze nawet smierc nie rozlaczyla kochankow z Werony. Smierc porzerwala milosc wielu mlodych ludzi z czasow II wojny swiatowej, np. Krzysztofsa Kamila Baczynskiego i jego ukochanej Basi, bohaterow KJamieni na szaniec, Ziela na kraterze.
11. Okresl czas i miejsce akcji
Miejsce to Werona i Mantua - wloskie miasta. Czas akcji - koniec wieku XVI ( w dramacie wspomniane jest trzesienie ziemi z 1580 r. - akt 1, scena 3). Akcja rozgrywa sie w ciagu pieciu dni.
12. Co bylo przyczyna konfliktu miedzy rodzina Montekich i Kapuletich?
Nie wiadomo dokladnie. Rodziny te byly ze soba sklocone od wielu lat. Przedstawiciele mlodszego pokolenia - Romeo , Julia, Tybalt 0 nie wiedza nawet, dlaczego ich rodziny sie nienawidza nawet, dlaczego ich rodziny sie nienawidzam, ale idac za przykladem i nakazemswoich rodzicow, nie dopuszczaja nawet mysli o zgodzie, jaka moglaby zapanowac miedzy Kapuletimi i Monetkami.
13. Jaki problemy zostaly poruszone w tragedii ?
a) Zakazana milosc
Mlodzi pokochali sie wbrew woli rodzicow. Wiadomo, ze nikt z Kapuletich ani Montekich nie zgodzilby sie na slub swoich dzieci - wieloletnie spory sprawily, ze rodziny te nienawidzialy sie. Nawet Julia jest przekonana, ze nie powinna kochac Romea, poniewaz nazywa sie on Monteki ( slynna scea w ktorej Julia prosi Romea, aby odrzuccil swoje nazwisko). Jednak milosc okazuje silniejsza od uprzedzen.
b) Rzady glowy rodziny
Rody Kapuletich i Monetkich nie licza sie z uczuciami swoich dzieci. Bez porozumienia z nimi decyduja o ich przyszlosci - planuja sluby, wyksztalcenie. Z woli apodyktycznego ojca czternastoletnia, niedojrzala jeszcze emocjonalnie Julia ma podjac obowiazki zony wobec niekochanego przez siebie meczyzny. Ale w szesnastym wieku taka sytuacja byla calkiem normalna. Glowa rodziny decydowala o wszystkim , a uklad , znajomosci, powiazania, a przedewszystkim majatek i pozycja spoleczna byly najwazniejsze. Na uczucia nikt nie zwracala uwagi.
c) Bunt dzieci przeciwko rodzicom
Nic dziwnego, ze mlodzi przestawiaja sie narzucanej im woli rodzicow. Julia nie chce wyjsc za Parysa i otwarcie sie do tego przyznaje. Jej sprzeciw wywoluje giew ojca - grozi on corce, ze albo sie pogodzi z wola , albo zostanie wydziedziczona. a co mogalby zrobic czternastolatka pozbawiona domu i opieki? Na pewno nie czekaloby ja nic dobrego. Dlatego Julia ( choc tylko pozornie) zgadza sie poslubic Parysa.
14. Jaki to gatunek literacki?
Szekspir swoj utwor okreslil jako tragedie. Nie jest to jednak tragedia taka jak antyczna (np. Antygona). Szekspir (nazwany jest ojcem teatru nowozytnego) stworzyl wlasne zasady dramatu.
a) Cechy dramat szekspirowskiego (zwanego tez elzbietanskim)
-Brak zasady trzech jednosci czasu: akcja Romeo i Julia toczy sie przez 5 dni, a nie od switu do zachodu, jak nazywa to grecka tragedia ; jednosci miejsca: miejsce akcji : Werona i Mantua, w Antygonie byl to jedynie palac krolewski w Tebach; jednosci akcji: w przypadku Romea i Julii mozna powiedziec, ze jednosc akcji zostala zachowana - caly utwor dotyczy watku nieszczesliwej milosci mlodych).
-Przeplatanie dramatu elementami lirycznymi (opowiesciami Merkucja o Mab - krolowej snow czy monologii zakochanej Julii) i epickami (opowiadaniae niani o wypadku trzyletniej Julii).
-Na scenie pojawia sie postacie fantastyczne - duchy , wiedzmy ( W omowianej tragedii ich nie ma).
-Watki tragiczne przeplatane sa elementami komicznymi.
-Przyczyna nieszczescia bohaterow nie jest fatum (przeznaczenie ktoremu ogromna moc przypisywali starozytni), ale ich wlasne bledy.
15. Jak oceniasz zachowanie Julii?
Julia wyraznie zmienia sie w trakcie utworu. Jest wiec postacia dynamiczna.
a) poczatkowo
Cicha, ulegla, posluszna , niedoswiadczona. Idzie na bal, aby przejsc sie Parysowi, za ktorego planuja wydac ja rodzice.
b) kiedy spotyka Romea
Wie, ze wyjatkowa milosc (bycmoze twierdzi tak , poniewaz Romeo jest jej pierwsza miloscia), odrzuca nienawisc do rodziny Montekich, wierzy w zapewnienia ukochanego, jest gotowa zyc na przekor rodzicom, aby tylko byc razem z Romeem (chociaz nie wiadomo, czy ta rozpieszczana dotad jedynaczka nprawde zdaje sobie sprawe z trudnosci samod`zielnego zycia).
c) w imie milosci
Podejmuje trudna decyzje -m sprzeciwia sie woli rodzicow i potajemnie bierze slub z ukochanym. Pozniej , kiedy pojawia sie trudnosci (zabojstwo Tybalta) , to ona przejmuje inicjatywe. Planuje nocna schadzke , wspolnie z ojcem Laurentym obmysla podstep, ktory mialby ja ichronic przed slubem z Parysem. Wreszcie odwaznie zazywa srodek nasseny i czeka na przybycie Romea. Ostatnia jej decyzja - najbardziej tragiczna - rowniez dowodzi odwagi Juliii. Pokonala lek przed smiercia i popelnila samobojstwo, bo nie wyobrazala sobiie zycie bez ukochanego.
16. Jak oceniasz zachowanie Romea?
a) Poczatkowo
Trudno uwierzyc w szczerosc jego uczuc - jednego dnia wzdycha do Rozaliny, nastepnego zakochuje sie w Julii. Lubi grac role nieszczesliwie zakochanego - celowo unika przyjaciol , aby w samotnosci rozpaczac nad swym cierpieniem.
b) Kiedy spotykasz Julie
Zakochuje sie w niej , jest oczarowany jej uroda . Przekonawszy sie , ze Julia odwzajemnia uczucie, jest szczesliwy , gotowy wyrzec sie majatku i nazwiska po to, aby byc z ukochana. Nadal jest jej jednak hardym mlodziencem - msci smierc Merkujja. Wczesniej jednak za wszelka cene staral sie zapobiec walce Merkucja z Tybaltem. To dobrze o nim swiadczy - gdyby walka ta nie doszla do skutuku, prawdopodobnie bylby to pierwszy w kierunku zgody zwasnionych rodow. Jednak stalo sie inaczej.
c) w imie milosci
Nie potrafi zyc z dala od ukochanej. wygnanie z Werony jest dla niego rownowazne z wyrokie smierci. Na wiadomosc o smierci Julii ( w rzeczywistosci byl to letarg), przebywa do Werony w jednym celu - chce umrzec u boku zony. Przypadkowe spotkanie z Parysem konczy sie smiercia narzeczonego Julii - zdesperowany Romeo popelnia kolejna zbrodnie. Nastepnym krokiem jest samobojstwo.
17. Jak oceniasz zachowanie ojca Laurentego? Czy jest on winien smiersci mlodych?
Z pewnoscia ponosi czesc winy, choc blad popelnil nieswiadomie. Udzielil mlodym slubu w dobrej wierze - mial. nadzieje , ze milosc przypieczetowana malzenstwem zakonczy wojne miedzy Kapuletami i Montekimi. Jego postep z podaniem srodka nassenego Julii powiodlby sie, gdyby Romeo zostal w odpowiednim czasie o wszystkim powiadomiony, Niestety, ojciec Laurenty tego nie dopilnowal. Powinien byl powiadomic wszystkich o slubie udzielonym Julii i Romeowi. Autorytet zakonnika przkonalby sklocone rodziny. Najwieksza jednak odpowiedzialnosc ponosic za smierc Julii - nie powinien b yl jej pozostawic samej w grobowcu. Zrozpaczona , opuszczona przez wszystkich dziewczyna. Jedyny jej rautnek widziala dla siebie w samobojstwie. Gdyby ojciec Laurenty pozostal przy niej , najprawdopodobniej udaloby mu sie zapobiec smierci Julii. Odszedl, poniewaz, nie chcial udzielac wyjasnien na temat swojego udzialu w tej nieszczesliwej historii. Poprostu stchorzyl.
18. Czy w dramacie Szekspira mozna odnalezc elementy humorystyczne?
Tak - rozmowa ojca Julii z jej niania, dyskusje Romea z Merkucjem, komentarze niani na temat zakochanych i powinnosci panny mlodej. Nawet w najbardziej dramatycznych sytuacjach (bojka na ulicy i smierc Tybalta) wypowiedzi niani nie sa pzobawione humoru. Zamiast szybko wytlumaczyc Julii, kto nie zyje, a kto jest zabojca, niania skarzy sie na swoje zmeczenie i opowiada o wszystkich swoich dolegliwosciach.
Obecnosc akcentow humorystycznych to element odrozniajacy tragedie Szekspira od tragedii antycznych.
19. Wydarzenia w skrocie
1) Ksiaze wydaje nakaz o zaprzestaniu wszelkich wasni w Weronie
2) Romeo wraz z Merkucjem i Benwoliem idzie na bal maskowy do domu Kapuletich
3) Romeo poznaje Julie - mlodzi zakochuja sie w sobie.
4) Nocna schadzka zakochanych. Decyzja o slubie.
5) Potajemny slub udzielony przez ojca Laurentego.
6) W ulicznej walce Tybalt zabija Merkucja.
7) Romeo msci sie za smierc przyjaciela - z jego rak ginie Tybalt.
8) Romeo zostaje skazany na wygnanie z Werony.
9) Decyzja ojca Julii o jej szybkim slubie z Parysem.
10) POdstep ojca Laurentego.
11) Pogrzeb Julii.
12) Nieudana proba zawiadomienia Romea o podstepie ojca Laurantego.
13) Wizyta Benwolia w Mantui - zawiadomienie Romea o smierci Julii.
14) Rozpacz Romea. Zakupienie trucizny.
15) Nad grobem Julii - pojedynek miedzy Parysem a Romeem.
16) Smierc Parysa. Samobojstwo Romea.
17) Przebudzenie sie Julii. Rozpacz na widok niezyjacego Romea.
18) Wyjasnienie ojca Laurentego.
19) Samobojstwo Julii.
20) Nadejscie Kapelutich i Montekich.
21) Zaloba i zgoda miedzy Kapuletimi a Montekimi
20. Czy Julia miala rodzenstwo?
Wiele lat wczesniej zmarla Zuzanna - blizniacza siostra Juliii. Tybalt , zamordowany przez Romea, byl natomiast bratem ciotecznym Julii.
21. Na co zabronila przysiegac Romeowi Julia?
Na ksiezyc - zdaniem Julii jest on zmienny i nie moze byc gwarancja wiecznej milosci.
22. Czy Julia lubila skowronki?
Ni, poniewaz spiew skowronka jest zapowiedziana switu, a poczatek dnia zmuszal do rozstania kochankow spotykajacych sie pod oslona nocy.
23. Dlaczego ksiaze nie ukaral Romea smiercia zgodnie ze swym wczesniejszym postanowieniem?
Poniewaz Romea popelnil zbrodnie, chcac pomscic smierc Merkucja - swojego przyjaciela , ale jednoczesnie krewnego ksiecia. Ksiaze byl przeciwny samosadom na ulicach, ale w glebi serca sprzyjal Romeowi.
24. Czego symbolem sa losy Romea i Julii?
Milosci - bezrozumnej , nieszczesliwej , zdolnej do najwazniejszych powiecen , milosci od pierwszego wejrzenia az po grob. Takze szalenstwa buntu mlodych przeciwko nakazo starszych.
Komentarze
Prześlij komentarz